Πέμπτη, 27 Σεπτεμβρίου 2018

Ιωάννης Καποδίστριας


Σαν σήμερα, πριν από 187 χρόνια, δολοφονήθηκε από χέρι ελληνικό ίσως ο σπουδαιότερος δημόσιος άνθρωπος αυτού του τόπου. Με σπάνιες ικανότητες και με αδαμάντινη ψυχή. Ποτέ δεν τον ξέχασα στη ζωή μου και πάντα αποτελεί πυξίδα και σημείο αναφοράς όσον αφορά τη συμπεριφορά σε αυτό που αποκαλούμε "δημόσιος βίος".

Δυστυχώς όμως, ήταν σαν να περπατούσε σε άλλον πλανήτη. Επειδή στη ζωή δεν μπορούμε να προσεγγίζουμε ανθρώπους και καταστάσεις χωρίς συνεκτίμηση των τρεχουσών συνθηκών. Χωρίς να βλέπουμε, να μελετούμε και να κατανοούμε τον περίγυρο, τις περιβάλλουσες συνθήκες και τη γενικότερη ατμόσφαιρα του τόπου και του χρόνου δράσης τους.

Έτσι και με τον Κυβερνήτη.

Ήταν αυτό που λέμε "πολύ μπροστά" από την εποχή του. Και όχι μόνο απέτυχε αλλά δολοφονήθηκε κιόλας. Είναι λίγο περίεργο πώς αυτός, ο υπουργός των εξωτερικών του Τσάρου, με τόσο μεγάλη και ευρεία διπλωματική δράση, δεν κατάφερε να διαβλέψει τις αντιξοότητες της αποστολής του στην Ελλάδα. Κι όμως.

Τα είχε καταφέρει τέλεια στην Ελβετία. "Γιατί όχι και στην Ελλάδα;", ίσως αναρωτήθηκε. Και ήλθε ως απλός εργάτης. Και διήγαγε -όσο έζησε- τον δημόσιο βίο του ως απλός πολίτης. Αλλά τελικά απέτυχε γιατί σκόνταψε σε όλα εκείνα που ακολούθησαν -και ακολουθούν μέχρι σήμερα. Η ιστορία μάλλον δικαίωσε τραγικά την αποτυχία του. Εξάλλου, το έξυπνο πουλί από τη μύτη πιάνεται...


Τετάρτη, 12 Σεπτεμβρίου 2018

Η πιο σοφή απόφαση


Η πιο σοφή απόφαση στη ζωή μου ήταν το ότι δεν έκανα παιδιά. Βέβαια, εδώ που τα λέμε, δεν ήταν ακριβώς αυτό που ορίζουμε ως "απόφαση". Δεν ήταν αποτέλεσμα συνειδητών συλλογισμών τότε. Ίσως -και είναι το πιθανότερο- να ήταν ασυνείδητη απόφαση για πολλούς και διάφορους λόγους, κυρίως ασυνείδητους τότε μα απόλυτα συνειδητούς αργότερα, αλλά το θέμα είναι πως τις τέσσερις φορές που πέρασα πολύ κοντά στην πραγμάτωση, δεν έγινε.

Την πρώτη φορά γιατί το αρνήθηκα συνειδητά. Ήμουν πολύ νέος και η ζωή μόλις άρχιζε. Η ορμή μου ξεχείλιζε και αναζητούσε δρόμους να τρέξει. Δεν υπήρχε περίπτωση να με σταματήσει κανένας. Ένα παιδί ήταν ανάσχεση σε μια τέτοια φάση. Και κυρίως για έναν άνθρωπο που δεν ήξερε ακόμη τίποτα για τον εαυτό του, τον κόσμο, τη ζωή. Έναν άνθρωπο που ήταν ο ίδιος πολύ παιδί ακόμη.

Τη δεύτερη άφησα τη ζωή να αποφασίσει μέσα σε μια στιγμή. Η ζωή αποφάσισε "όχι" κι εγώ δεν της το αρνήθηκα. Δεν πήγα ποτέ εκεί όπου με περίμεναν και όπου, αν πήγαινα, δεν θα υπήρχε γυρισμός χωρίς ένα παιδί.

Η τρίτη φορά ήταν και η μοναδική στη ζωή μου που -έστω για κάποια λεπτά της ώρας ή για κάποιες ώρες ή μέρες- ένιωσα πώς είναι να θέλεις να αποκτήσεις παιδί με κάποιον άλλον άνθρωπο. Ήταν πολύ έντονο. Θόλωνε το κεφάλι και μούδιαζαν οι αισθήσεις. Ήλθε όμως πολύ γρήγορα ο νους και έβαλε τα πράγματα στη θέση τους. Είδε πάλι καθαρά ποιος ήμουν εγώ, ποιος ήταν ο άλλος και αν μπορούσε να υπάρξει γόνιμη συνέχεια σε μια τέτοια εξέλιξη. Καθαρά και ανεπηρέαστα από το μέγα πάθος που μας κατάκαιγε. Και είδα πως δεν θα έβγαζε πουθενά. Δεν θα είχε αρμονία. Θα τιναζόταν στον αέρα.

Η τελευταία φορά ήταν η φορά που είχε και αρμονία και απ' όλα τα καλά του κόσμου. Απλώς εγώ πλέον είχα αποκλίνει πάρα πολύ από τον δρόμο της τεκνοποίησης και είχα χαθεί στο μέσα μου. Αναζητούσα πια να πάρω ξανά εκείνο το παλιό παιδί απ' το χέρι και να το μεγαλώσω. Να το γνωρίσω, να το αγαπήσω και να ζήσω πια χωρίς αυτό. Όπως και έγινε δηλαδή.  Εξάλλου, είχα αρχίσει να διακρίνω το Χάος πίσω από τα πάντα, ορατά και αόρατα, και ήταν πλέον αδύνατον να γυρίσω πίσω. Η ανθρωπότητα δεν έχει μέλλον ούτε προοπτική. Κλείνει πλέον τον κύκλο της. Η καταστροφή του περιβάλλοντος είναι η πρώτη πραγματική απειλή, η οποία πλέον δεν επιδέχεται αναστροφή.

Δεν μου έλειψε ούτε μια στιγμή. Δεν θα είχα τι να του πω αν το κοιτούσα στα μάτια και έπρεπε να του απαντήσω στα σκληρά και αμείλικτα ερωτήματα που θέτει η ύπαρξη. Και κάτι τέτοιο δεν θα το άντεχα.

ΥΓ. Βέβαια, ο κόσμος είναι πάντα ανόητος και τρέχει να δώσει τις δικές του, βολικές εξηγήσεις. Φυσικά κάνοντας τις προσωπικές τους προβολές, θεωρούν πως μόνο η πικρία της ελλειψης απογόνων οδηγεί κάποιον άνθρωπο στην υπεράσπιση ανάλογων θέσεων. Μέχρι εκεί κατόρθωσαν να φτάσουν. Να αναπαραχθούν όπως τα ζώα. Δεν κατόρθωσαν να δούνε το μεγάλο κάδρο. Δεν με πειράζει. Το καταλαβαίνω. Έχουν δει και έχουν ακούσει και -κυρίως- έχουν καταλάβει τόσα πράγματα πια τα μάτια μου...


Δευτέρα, 3 Σεπτεμβρίου 2018

Ανθρώπινες σαχλαμάρες



Στην Βραζιλία κλαίνε την καταστροφή του εθνικού μουσείου και αρχείου τους από φωτιά. Είναι συντετριμμένοι και απαρηγόρητοι γιατί θεωρούν πως έχασαν την κληρονομιά τους. Είδα ανθρώπους να θρηνούν για τις απώλειες. Ήθελα να 'ξερα τι κουβαλάνε μέσα στα κεφάλια τους αυτοί οι άνθρωποι, οι άνθρωποι γενικά, και νομίζουν πως κάποιοι είναι και πως τα χνάρια τους κάτι αφήνουν πάνω στην άμμο που περπατάνε. Δεν έχουν καταλάβει τίποτα...

Από την άλλη, αυτή η σαχλαμάρα, η Φώφη Γεννηματά, που νομίζει πως είναι η περιούσια κληρονόμος ενός κινήματος που έριξε τον τόπο στα βράχια και σακάτεψε τα πάντα. Αρχές, αξίες, τρόπο να ζεις ο άνθρωπος ευπρεπώς και αξιοπρεπώς. Βλέπεις, τρεις του Σεπτέμβρη σήμερα. Μα αυτοί δεν έχουν καταλάβει τίποτα. Οι "απέθαντοι", όπως έλεγε η αγαπημένη μου Βίκυ...

Η σαχλαμάρα κυριαρχεί σε όλα τα επίπεδα πια και έχει αντικαταστήσει τα πάντα. Αν οι άνθρωποι δεν καταλάβουν γρήγορα πως πρέπει να ξεκόψουν από καθετί που τους συνδέει με το παρελθόν τους και με όσα ήξεραν μέχρι τώρα περί ζωής, ύπαρξης, αρχής και τέλους και -κυρίως- με ό,τι τους τραβά από το πόδι προς όλα αυτά, σε μια-δυο γενιές θα έχουν τελειώσει όλα. Είναι πολύ απλό. Η οικολογική καταστροφή είναι οριακά αναστρέψιμη πια. Και καλύτερα δηλαδή αφού ο άνθρωπος δεν κατάφερε τίποτα στη διάρκεια της πορείας του πάνω στη γη.

Μπορεί να προλάβω να δω τις πρώτες μεγάλες καταρρεύσεις.