Τετάρτη, 3 Ιουνίου 2015

Μάνος Χατζιδάκις - Σερενάτα για την σεξουαλική απουσία


Στο διαδικτυακό μας χώρο γράφουμε αυτά που πιστεύουμε.

Για μένα ο Μάνος Χατζιδάκις είναι ο μέγιστος μουσικός που γέννησαν αυτά τα χώματα. Και μάλλον δεν θα 'πρεπε καν να χρησιμοποιήσω υπερθετικό βαθμό γιατί έτσι βάζω στο κάδρο κι άλλους μουσικούς, συνθέτες, τραγουδοποιούς. Και επίσης αδικώ τον Μ.Χ. γιατί τον περιορίζω στα στενά πλαίσια της μουσικής δημιουργίας και τέχνης. Εκείνος στέκεται έξω και πολύ μακριά από όλους. Κλασικούς (π.χ. Σκαλκώτας), ρεμπέτες (π.χ. Μάρκος, Τσιτσάνης), μοντέρνους (π.χ., Χρήστου, Ξενάκης), σύγχρονους και κάθε άλλη μορφή μουσικής. Όταν μάλιστα συνεκτιμήσουμε και το μεγάλο, ελεύθερο πνεύμα του, τότε θεωρώ πως ο Μ.Χ. πανάξια συγκαταλέγεται στα Μεγάλα Τέκνα αυτής της γης, όπως έρχονται από την αρχαιότητα και -μολονότι σε πολλές περιόδους έφθιναν- έφτασαν να γεννιούνται μέχρι και στις μέρες μας.

Ο Μάνος Χατζιδάκις υπήρξε μια ολοκληρωμένη προσωπικότητα -πράγμα εξαιρετικά σπάνιο και δυσεύρετο. Έζησε μια ζωή απόλυτα τεκμηριωμένη και ευθυγραμμισμένη με τις ξεκάθαρες αρχές του και έδρασε ως ολοκληρωμένος και θετικά παρεμβατικός πολίτης, με την αρχική έννοια και περιεχόμενο τού όρου "πολίτης".

Θεωρώ τον εαυτό μου ευτυχή που βρέθηκα τόσες πολλές φορές μέσα στο ακροατήριό του, στους θεατές του. Σε μικρούς και μεγάλους χώρους. Ανοιχτούς και κλειστούς. Που τον άκουσα να μιλάει ελεύθερα, να εκφράζεται. Που διάβαζα τα γραπτά του την ώρα που έβγαιναν, ζεστά ακόμη, από τον φούρνο της ψυχής του.

Από τη στιγμή που αντιλήφθηκα την έννοια της "διαφορετικότητας", ο Μ.Χ. αποτέλεσε πυξίδα ζωής για μένα. Μια μορφή δικαίωσης. Πως δεν είμαι τρελός. Πως κάπου υπάρχουν κι άλλοι -ίσως αρκετοί- με τους οποίους μπορούμε να δώσουμε τα χέρια. Έχει φύγει πάνω από είκοσι χρόνια τώρα. Είναι περισσότερο παρών από ποτέ. Κι έτσι εκείνη η τεράστια αγωνία του περί τού "τι συνθέτει την μελλοντική του απουσία", μάλλον έχει πέσει με κάποιον τρόπο στο κενό. Ήταν πάντα εκείνη η φωνή που δεν εσίγησε ποτέ. Δεν θα πω ότι ο Μ.Χ. "λείπει" γιατί δεν είναι δυνατόν να απαιτούμε πάντα την ύπαρξη ενός προστάτη, ενός "πατέρα" δίπλα μας για να αναλαμβάνει τις ευθύνες που μάς αναλογούν. Τέτοια φωτεινά πνεύματα ανοίγουν δρόμους κι εμείς -αν έχουμε μάτια και ψυχή- τους ακολουθούμε. Και άλλα δέκα, είκοσι, τριάντα χρόνια να είχε ζήσει, πάλι δεν θα ήταν "αρκετά". Ποτέ δεν θα έφταναν. Δεν είναι εκεί όμως το θέμα. Έζησε μια ζωή τόσο συμπυκνωμένη και δημιούργησε τόσα πολλά, μεγάλα και διαφορετικά πράγματα, που οι περισσότεροι θα θέλαμε δυο ζωές για να διατρέξουμε την μια δική του.

Μια από τις έξοχες μελωδίες που έγραψε ο Μ.Χ. είναι και αυτή στην οποία είναι αφιερωμένη αυτή η παράγραφος. Είναι μια από τις μουσικές που επένδυσαν το πρωτοποριακό κινηματογραφικό έργο Sweet Movie τού Σέρβου σκηνοθέτη Dusan Makavejev, που προβλήθηκε το 1974. Τολμώ να πω πως πρόκειται για μια μελωδία που δεν θυμίζει σχεδόν καθόλου το μουσικό ύφος τού Μ.Χ. Ιδιαίτερα μάλιστα ο τρόπος με τον οποίο κλείνουν οι δυο μουσικές φράσεις του, κάθε άλλο παρά τον Μ.Χ. θυμίζει. Άλλη μια απόδειξη τού μεγάλου εύρους των δυνατοτήτων του. Προσωπικά, αν το άκουγα χωρίς να γνωρίζω τον δημιουργό του, και μάλιστα με μια διαφορετική ενορχήστρωση, αν και θερμός οπαδός και γνώστης των μελωδικών δρόμων τού Μ.Χ., θα μου ήταν δύσκολο να υποθέσω πως πρόκειται για δική του σύνθεση.

Το πανέμορφο βίντεο που ντύνει με εικόνες την σπουδαία μελωδία τού Μάνου Χατζιδάκι είναι δημιουργία τού χρήστη soteriasphinx και βρίσκεται στη διαδικτυακή διεύθυνση:



Δεν υπάρχουν σχόλια: