Κυριακή, 29 Μαρτίου 2015

Σακατεμένοι άνθρωποι

Τους κοιτάζω καμιά φορά και σε πολλά σημεία βλέπω κομμάτια κι αποσπάσματα και κάποιου δικού μου ξεχασμένου εαυτού μέσα στα μάτια τους. Όπως όλοι μας άλλωστε. Σακατεμένοι άνθρωποι. Που δεν κατάφεραν ποτέ να μεγαλώσουν και σέρνουν μια παρατεταμένη παιδικότητα ή εφηβεία μέχρι τα 40, τα 50, τα 60... Μέχρι το τέλος. Ένα ανεκπλήρωτο πείσμα και μια ακόρεστη αίσθηση ζωής. Και μετά κλαίνε πάνω σε σκεπασμένους τάφους.

Γνώρισα κάποτε μια γυναίκα -περασμένα τα 40- που σιχαινόταν τα σκατά. Και είχε και παιδί. Όχι, δεν ξέρω αν σιχαινόταν και του παιδιού της, δεν τη ρώτησα. Αλλά θυμάμαι πολύ καλά πως όταν τυχαία η κουβέντα πέρασε από εκεί και εκστόμισα τη λέξη, εκείνη ανατρίχιασε σύγκορμη και άρχισε να βγάζει συριστικές και άναρθρες κραυγές, ζητώντας να σταματήσω να μιλάω γι' αυτά. Φυσικά και σταμάτησα. Ποιος ξέρει τι κρυβόταν από πίσω. Άλλη μια σκοτεινή παιδική ιστορία.  Άλλη μια ζωή σταματημένη σε κάποιο βρεφικό εξελικτικό στάδιο.

Ένας άλλος είχε χάσει τον πατέρα του μικρός και, όταν μεγάλωσε και έκανε οικογένεια, έγινε ένας μεγαλοπρεπής πάτερ-φαμίλιας -με στενούς δεσμούς και μεγάλες και λαμπρές οικογενειακές συγκεντρώσεις, όπως στο Νονό του Κόπολα. Πήγε και το γιο του στον τάφο τού παππού για να τον "δέσει" με την ιστορία. Για να "έχει το παιδί μνήμες και να αποκτήσει δεσμούς με το προαιώνιο χώμα που σκέπαζε τον πρόωρα χαμένο παππού". Αναμεμιγμένος σε διάφορους συλλόγους και ομίλους -καμιά φορά με εκλεκτικιστικά "χθόνιες" προεκτάσεις. Όχι, δεν ήταν μεγάλος όταν κάποια στιγμή απέκτησε υψηλή αρτηριακή πίεση και σταθερή αγωγή με αντιυπερτασικά. Και φοβερά προβλήματα στην σπονδυλική στήλη. Η επίσημη Ομοιοπαθητική επιστήμη υποστηρίζει πως τα προβλήματα στη σπονδυλική στήλη φανερώνουν άλυτα οικογενειακά θέματα που εμπεριέχουν περίπλοκες και αξεδιάλυτες καταστάσεις και πολύ πόνο.

Χμμμ... Με τέτοιες εμπειρίες και τις γνωστές επακόλουθες ανθρώπινες αντιδράσεις σε περιπτώσεις με ανάλογα περιστατικά (επιδίωξη δημιουργίας οικογένειας με "σφιχτούς" πατροπαράδοτους δεσμούς), η ιστορία καλά κρατεί. Δεν αλλάζει -που να χτυπιέσαι κάτω και να γεννηθούν ξανά οι τριακόσιοι του Λεωνίδα, ο Φρόιντ και ο Ράιχ. Όλα αναπαράγονται μέσα στα πλαίσια της ασφάλειας που προσδίδει η κοσμική και γειωμένη διάσταση του ανθρώπου. Αναπαράγονται από εκείνες τις ζωές στις οποίες οι γενναίες πράξεις ενάντια στη φθαρτή, πεπερασμένη και άδικη νομοτέλεια του κλειστού κύκλου της αντιληπτής Ύπαρξης αναβάλλονται και κληροδοτούνται ως αποστολή στις επόμενες γενιές. Και διαμορφώνονται έτσι οι ψυχές των ανθρώπων. Σε μεγάλο βαθμό ηττημένες και ηττοπαθείς. Μια ζωή μισερή που σέρνεται πίσω από το άρμα της καθημερινότητας, υποταγμένη τις περισσότερες φορές στον Πανδαμάτορα. Ζωές που δεν θυμίζουν σε τίποτα τους Σπαρτιάτες, που έβαζαν τα παιδιά της πόλης να ζούνε όλα μαζί σε ομάδες από πολύ μικρά, μακριά από το σπίτι και τις βαριές αποκλίνουσες συναισθηματικές συμπεριφορές της μάνας, κρατώντας και διατηρώντας μόνο τις υγιείς συναντήσεις τους ανά κάποια διαστήματα. [Η περίφημη ρήση "ἢ τὰν ἢ ἐπὶ τᾶς" των Σπαρτιατισσών απλώς επιβεβαιώνει το δέσιμο τής Ύπαρξης με τη Γη, αφού -ακόμη και στην Σπάρτη- η μάνα κατάφερνε τελικά να αναδυθεί πάλι στην επιφάνεια, παρά την απομόνωση των πρώτων χρόνων ζωής του παιδιού, και να εγκολπώσει το "σακατηλίκι".] Όπως δεν θυμίζουν σε τίποτα την ανατροφή τού Αλέξανδρου, που, όταν ο Φίλιππος διαπίστωσε πως η Ολυμπιάδα άρχιζε με τη συμπεριφορά της να διαμορφώνει ένα μαλθακό χαρακτήρα στο γιο της, τής τον πήρε και τον παρέδωσε στον παιδαγωγό Λεωνίδα του βασιλείου των Μολοσσών, θέτοντας περιορισμούς και ωράριο στις συνευρέσεις μάνας και γιου. Και τον έσωσε -όσο είναι δυνατό να σωθεί βέβαια ο άνθρωπος από τέτοιες καταστάσεις. Κακά τα ψέματα όμως. Εκείνος υπήρξε ανυπέρβλητο δείγμα τού ανθρώπινου γένους και το επιβεβαίωσε με τη ζωή του και την αδιαφορία του για τη "συνέχιση τού ονόματός του", της "γενιάς του" και των κατακτήσεών του. "Στον πιο άξιο", είπε ξεψυχώντας. Ο Αλέξανδρος -υπό την καθοδήγηση τού Αριστοτέλη- κατάφερε να αναπτύξει κριτικότατο πνεύμα απέναντι στους γονείς του και στην Ύπαρξη κι έτσι να σταθεί απόλυτα ισορροπημένα στην πράξη και να μπορεί να τους βλέπει με καθαρό μάτι. Τα περιστατικά είναι γνωστά και αδιαμφισβήτητα. Σε τι ήλπιζε και τι επεδίωκε ο Αλέξανδρος στη ζωή του; Μάλλον να απαλύνει τους βαθύτερους πόνους των ανθρώπων μέσα από την μεταλαμπάδευση του αρχαιοελληνικού πνεύματος. Και -φυσικά- δεν υπήρξε ένας στεγνός και στυγνός "κατακτητής", όπως διατείνονται πολλοί άσκεφτοι και απαίδευτα ρηχοί εκπρόσωποι των όψιμων δημοκρατικών θεσμών. Τον Αλέξανδρο -όπως και κανέναν άλλωστε- δεν έχουμε δικαίωμα να τον προσεγγίζουμε εκτός των δεδομένων κοινωνικών, πολιτισμικών, ιδεολογικών, κ.λπ. σταθερών και αξιών της εποχής του. Το "μέσο" στην εποχή τού Αλέξανδρου ήταν ο πόλεμος. Και αυτό έκανε. Έπρεπε να περάσουν άλλα τριακόσια χρόνια για να έλθει ο Ιησούς και να διδάξει πως το μέσο μπορεί να είναι η αγάπη. Αλλά -φεῦ- έχουν παρέλθει δυο χιλιάδες χρόνια από τότε και ο άνθρωπος μετέρχεται ακόμη των μέσων της εποχής τού Αλέξανδρου. Αυτό απλώς επιβεβαιώνει τα παραπάνω. Η Εποχή τής Αλήθειας αργεί πολύ ακόμη.

Σακατεμένοι άνθρωποι. Που ελπίζουν σε "έναν καλύτερο κόσμο". Γιατί δεν μπορούν να κάνουν καλύτερο τον πεπερασμένο δικό τους. Το ίδιο παραμύθι με το οποίο συνεχίζει να ζει και να αναπαράγεται το ανθρώπινο γένος από τότε που εμφανίστηκε στη γη. Χωρίς να μπορούν να απαντήσουν καθαρά για το αν υπάρχει σκοπός στη ζωή τους -στη Ζωή- και στη διαιώνιση τού είδους. Το καπιταλιστικό επιχείρημα περί συνέχισης του πλούτου και των περιουσιών είναι τόσο σαθρό ώστε τα όνειρα τού νυχτερινού ύπνου καταλήγουν να φαντάζουν πιο αληθινά και "ρεαλιστικά". Για να μην αναφερθώ στην "ελπίδα καλυτέρευσης τού κόσμου ετούτου"... Ποιος αυτο- ή ετερο- προσδιορίζεται ως κριτής και αξιολογητής των διαφόρων επιπέδων και τομέων δραστηριότητας του ανθρώπου; Δεν έχω ιδέα. Ο άνθρωπος παίρνει τους ρόλους μόνος του. Γιάννης κερνάει, Γιάννης πίνει. Γιατί -συνήθως- έτσι τα βρήκε. Έτσι κάνει η πανσυντριπτική πλειονότητα των ανθρώπων εδώ και χιλιάδες χρόνια. Και τι δεν έχω ακούσει. Μέχρι και ότι "βλέπουν τη συνέχιση" της ζωής (τους;) στα μάτια των παιδιών τους... Άραγε ξέρουν γιατί πραγματικά τα κάνουν όλα αυτά; (Και μετά από μερικές δεκαετίες εξεγείρονται οι "χαμένες" νεότητες και οι "καταπιεσμένες" σχέσεις και προσωπικότητες...) Δεν διαφαίνεται κανένας σκοπός μέχρι στιγμής. Ο μοναδικός ίσως λόγος για τον οποίο υπάρχουμε είναι για να ανακαλύψουμε το γιατί υπάρχουμε. Ένας περίεργος και αλλόκοτος δηλαδή φαύλος υπαρξιακός κύκλος. Είναι σαν η συλλογική γνώση τού ανθρώπου να ακολουθεί την πορεία μιας διαστελλόμενης σπείρας. Όπως ακριβώς συμβαίνει με το Σύμπαν. Ακολουθώντας δηλαδή το ίδιο πρότυπο. Ο μηχανισμός της ζωής, ο μηχανισμός της γνώσης, ο μηχανισμός της ύπαρξης. Διότι τίποτε χειροπιαστό και εξηγήσιμο δεν υπάρχει. Η μόνη αλήθεια που απομένει να στέκει και να μάς κοιτά από το μέλλον είναι η σχέση αιτίας και αιτιατού. Αυτήν την αλήθεια, αυτήν την αλυσίδα προσπαθούμε να αποκωδικοποιήσουμε από τότε που αρχίσαμε να συνειδητοποιούμε πέντε πράγματα παραπάνω. Αλλά και νωρίτερα, τότε που το είδος μας προχωρούσε στα τυφλά, μέσα στα πλαίσια τού τεράστιου ασυνείδητου, αυτή ακριβώς η σχέση ήταν που οδηγούσε την εξέλιξη. Τίποτε άλλο δεν υπάρχει. Ούτε καν ως υπόθεση ή ως θεωρία που αναμένεται να αποδειχθεί. Εξάλλου, οι ρίζες τού ανθρώπου και των δημιουργημάτων του στη γη είναι τόσο ρηχές ώστε θα αρκούσε στη φύση ένα χρονικό διάστημα μόλις δυο ανθρώπινων γενεών για να καλύψει με βλάστηση και γεωλογικές ανακατατάξεις κάθε ένδειξη ανθρώπινης παρουσίας στον πλανήτη. Για ποιο "σκοπό" της ζωής και της ανθρώπινης παρουσίας στον κόσμο μιλάμε λοιπόν -πέραν τής συμπάθειας προς τα υπάρχοντα μέλη τής φύσης- όταν δεν έχουμε ακόμη συλλογικά συνειδητοποιήσει αυτές τις αλήθειες;

Σακατεμένοι άνθρωποι. Ανήμποροι μπροστά στη γενετική επιταγή που τρέχει στο αίμα με ιλιγγιώδεις ταχύτητες και αναπότρεπτο προορισμό την αναπαραγωγή του είδους. Εκεί που το ένστικτο γίνεται οδοστρωτήρας και ισοπεδώνει προσωπικότητες, ιδεολογίες και κοσμοθεωρίες. Και βρίσκονται όλοι μια μέρα συγκάτοικοι στη Γη των Λωτοφάγων, να έχουν ξεχάσει τον πρότερο βίο και να σκυλοπνίγονται σκαμπανεβάζοντας στα αδάμαστα κύματα του δολοφονικού υπαρξιακού ωκεανού τους. Μεγάλωμα, ανατροφή, παιδεία, αγωγή, εκπαίδευση, προσανατολισμός, προσωπικότητα, κοινωνία, ψυχική ισορροπία. Και το Σπίτι τού Τρόμου γίνεται πραγματικότητα. Η ζωή όμως δεν ενδιαφέρεται για τίποτα από όλα αυτά. Έχει κάνει τη δουλειά της και έχει αναπαραχθεί. Ανάθεμα στην κρυφή αιτία που κρύβεται πίσω από όλα αυτά. Τα ξέρεις, τι να τα λέμε;

Σακατεμένοι άνθρωποι είναι όμως και οι περισσότεροι στην απέναντι όχθη. Εκείνοι που στάθηκαν μόνοι τους, αποκομμένοι από ρίζες και κλαδιά. Περήφανοι απέναντι στο τρομακτικά ελκυστικό μα και απεχθές πεπρωμένο. Το "σύστημα" τους φύτεψε μια σφαίρα στο μυαλό και τους έκανε να πιστέψουν πως δεν έχουν λόγο ύπαρξης. Ή ότι η δική τους ενσάρκωση είναι λιγότερο "δικαιωμένη". Οι χειρότεροι όμως όλων είναι εκείνοι που -προσαρμοζόμενοι δήθεν σε μια ευρύτητα απόψεων και λογικής- πίσω στο σπίτι οικτίρουν όλους τους άλλους. Ένας τεράστιος φόβος θανάτου παντού. Τους βλέπεις, τους αναγνωρίζεις εύκολα. Από τα μάτια. Είναι θολά. Και δεν σε κοιτάζουν ίσα, μέσα στα δικά σου.

Ο θάνατος έχει κουρσέψει κάθε ικμάδα και προοπτική από όλους αυτούς -από όλους. Αλλά δεν υπάρχει θάνατος. Εκεί παίζεται και χάνεται η παρτίδα χιλιάδες χρόνια τώρα. Υπάρχει μόνο μια αλλαγή κατάστασης και μια μετάβαση.

video

Έτσι κατάφερα πια να συνυπάρχω αρμονικά με τους νεκρούς μου και να κλείσω οριστικά πίσω μου το ερώτημα γιατί οι άνθρωποι αναπαράγονται. Αλλά αυτό δεν εξηγείται. Βιώνεται. Όπως ο Θεός.

Τρίτη, 17 Μαρτίου 2015

Άνθρωποι και Μηχανές

Δυστυχώς ο κόσμος πια είναι γεμάτος ψυχοπαθείς, σχιζοφρενείς, νάρκισσους και φασίστες. Ως επί το πλείστον. Φυσικά υπάρχουν και οι εξαιρέσεις, όπως υπήρχαν πάντοτε και όπως υπάρχουν παντού και πάντα σε όλα τα θέματα και τους τομείς της ζωής. Αλλά αυτές δεν κάνουν πια τη διαφορά ούτε προσφέρουν ελπίδα. Οι εξουσίες σκόπιμα και συνειδητά διαμόρφωσαν τις παραπάνω αποκλίνουσες συμπεριφορές στους ανθρώπους, που, σε συνδυασμό με τους παραδοσιακούς πατροπαράδοτους "ζυγούς" της οικογένειας (με τις ανάγκες και τα έξοδά της και τη συνεπακόλουθη και αναπόφευκτη απόλυτη έλλειψη χρόνου για προσωπική σκέψη και συλλογισμό -άρα και για πνευματική και κοινωνικοπολιτική εξέλιξη και αγώνα) και των θρησκειών (με την ανάγκη διατήρησης των πιστών σε χαμηλά συνειδησιακά και μορφωτικά επίπεδα) θα δώσουν κάποια στιγμή τη δυνατότητα στα κέντρα εξουσίας να "αντικαταστήσουν" τους ανθρώπους επειδή θα τους "κρίνουν" ανίκανους, ανήμπορους και ανεπαρκείς αλλά και οικονομικά ασύμφορους για το καπιταλιστικό σύστημα. Το άλλοθι θα είναι (ήδη είναι) ακλόνητο.

Η ζωή, λένε, προχωράει με τους λίγους. Έτσι είναι. Οι πολλοί κοιμούνται τον ύπνο τού δικαίου. Κοιμόμαστε. Αμφιβάλλω αν ο κόσμος στο σύνολό του έχει συνειδητοποιήσει την Νέα Εποχή της ανθρωπότητας. Που δεν έχει ΚΑΜΙΑ σχέση με ό,τι και όσα ξέραμε μέχρι τώρα. Η Πληροφορική, ως εργαλείο και όπλο, πλάθει ένα νέο κόσμο από το μηδέν. Πάρα πολλά από όσα ξέραμε, από όσα θεωρούσαμε κεκτημένα ή ακόμη και αξιώματα στη μέχρι τώρα πορεία τού ανθρώπινου γένους θα καταρρεύσουν -αν δεν έχουν ήδη καταρρεύσει. Οι μηχανισμοί αλλάζουν. Ανακαλύπτονται νέοι, που δεν είχαμε φανταστεί πως υπάρχουν. Ίσως εισερχόμαστε σιγά-σιγά στις ανεξερεύνητες περιοχές τού εγκεφάλου και πλέον τις ενεργοποιούμε με τον χειρότερο δυνατό τρόπο. 

Τα κέντρα εξουσίας -πάντοτε ενήμερα και καλά πληροφορημένα από χρόνια περί της Νέας Εποχής- έχουν εξαπολύσει μια ολομέτωπη αποκοιμιστική και υπνωτιστική προπαγάνδα που εφαρμόζεται τις τελευταίες δυο-τρεις δεκαετίες με εκπληκτικά αποτελέσματα. Έχουν καταφέρει να μετατρέψουν τον άνθρωπο σε μηχανή και τη μηχανή σε "άνθρωπο". Αυτό ήταν εξάλλου το αρχικό σχέδιο. Το ένα "είδος" να πάρει τη θέση τού άλλου. Επειδή ο άνθρωπος στην πορεία τής ιστορίας αποδείχθηκε πολλές φορές σκεπτόμενος -και συνεπώς επικίνδυνος- οι εξουσίες οδηγήθηκαν σε αυτήν την απλή ανταλλαγή ρόλων. Έφτιαξαν μηχανές που μπορούσαν να "σκέφτονται" και τις εξελίσσουν συνεχώς. Τις έχουν μάθει να περπατούν, να πετούν, να ενεργούν και να εργάζονται κατόπιν εντολών. Δεν έχουν ανάγκη από ασφάλιση, είναι αναλώσιμες, χωρίς κοινωνικό ή ανθρωπιστικό κόστος, δεν χρειάζονται σίτιση ή νοσηλεία, και το πλήθος τους είναι ανά πάσα στιγμή απόλυτα ελεγχόμενο. Δεν χρειάζονται σπίτια, θέρμανση, καύσιμα, εργασιακή προοπτική, στέγαση και τα μύρια όσα προβλήματά της, αφού μπορούν να αποθηκεύονται μαζικά σε σκοτεινές και καλά φυλασσόμενες -πάλι από μηχανές- αίθουσες. 

Αν το σκεφτούμε σε βάθος, είναι τουλάχιστον τρομακτικό, αν όχι τραγικό. Είναι μια πορεία πολύ πιθανώς χωρίς επιστροφή. Ο κόσμος θα αποτελείται από μηχανές και τους χειριστές τους. Τα πάντα θα είναι στα χέρια των λίγων και οι υπόλοιποι, το μεγάλο ανθρώπινο πλήθος, θα φυτοζωούν με ψίχουλα. Απόλυτα εξαρτημένοι από το σύστημα και τις μηχανές του, θα είναι "ελεύθεροι" μέσα σε ένα κελί, σε μια τεράστια φυλακή όπου θα βρίσκουν όλα όσα τους έχουν πείσει να έχουν ανάγκη και θα διαβιούν υπνωτισμένοι και ευτυχισμένοι. Ο Άνθρωπος θα οδηγηθεί στον αφανισμό παρά το γεγονός ότι ο πληθυσμός τού πλανήτη θα αυξάνεται. Θα καταστεί απόλυτα ελεγχόμενος ως είδος και -ίσως- με διάφορους τρόπους να αρχίσουν οι αριθμοί του να μειώνονται ή να μειωθούν κάποιες στιγμές δραστικά με την εφαρμογή διαφόρων "λύσεων" που ιστορικά έχουν λειτουργήσει και εξυπηρετήσει την εξουσία.

Πάντως, μέχρι στιγμής το software τής Νέας Εποχής λειτουργεί άψογα και αλάνθαστα. Και, προπαντός, έχοντας προβλέψει μέχρι τελευταίας λεπτομέρειας όλες τις πιθανές εκδοχές και συνδυασμούς που θα μπορούσαν να προκύψουν ως αστάθμητοι παράγοντες στο νέο περιβάλλον.

Πώς είπατε; Σωτηρία; 
Όχι, δεν υπάρχει. Αυτά τα συστήματα δεν έχουν εξαιρέσεις. Ή, για να το πούμε αλλιώς, πιο σκληρά: αυτά τα συστήματα δημιουργούν -όχι απλώς προβλέπουν- από πριν τις εξαιρέσεις που θα προκύψουν και τις χρησιμοποιούν ως βαλβίδες εκτόνωσης όταν προκύψει μια κάπως επικίνδυνη κατάσταση.

Εμείς; Ζούμε από συνήθεια και από περιέργεια. Τίποτε παραπάνω, τίποτα παρακάτω. Τίποτα περισσότερο, τίποτα λιγότερο. Δεν προβλέπεται.

Χρόνης Μίσσιος: 
"Δεν κατάφερα να αλλάξω το σύστημα, 
όμως δεν επέτρεψα ούτε σ’ αυτό να με αλλάξει". 

Και πίστευε πως: 
"Επανάσταση μεγάλη είναι για μένα 
το ότι κατάφερα και γλύτωσα, 
έσωσα την τρυφερότητά μου, τον ρομαντισμό μου… 
και αυτό σημαίνει μεγάλο αγώνα 
για να αποκρούσεις την καθημερινή βαρβαρότητα".


Τελικά αποσύρθηκε απόλυτα μόνος του σε ένα λόφο στα περίχωρα, αφού "δεν επέτρεψε στο σύστημα να τον αλλάξει", μέχρι τη στιγμή που έφυγε σιωπηλά και αθόρυβα. Πάλεψε μια ζωή για να μην φθαρεί, όχι για να βελτιωθεί (πόσω μάλλον να βελτιώσει). Δηλαδή, ερχόμαστε και "μια ζωή" προσπαθούμε να μην μας πάρει η κατηφόρα. Να μην γλιστρήσουμε. Να μην γίνουμε χειρότεροι από ό,τι ήμασταν τη στιγμή που ήλθαμε. Ωραία προοπτική. Ωραία αλήθεια τελικά.

Μήπως όμως έτσι είναι; Μήπως απλώς έχουμε αντιληφθεί το νόημα της ζωής "ανάποδα";